Rak szyjki macicy
Rak szyjki macicy to nowotwór, któremu można skutecznie zapobiegać.
Regularnie wykonywane proste, bezbolesne i bezpłatne badanie pozwala uniknąć dramatu. Cytologia pozwala stwierdzić zagrożenie, zanim rozwinie się rak. Wczesne wykrycie nowotworu jest gwarancją powodzenia leczenia. Pamiętaj, że w ogromnej większości przypadków wyniki badania cytologicznego potwierdzają, że jesteś zdrowa. Nie zaniedbuj swojego zdrowia, chroń się przed rakiem szyjki macicy!
Kampania „Nie pakuj się do trumny, zrób cytologię” powstała w oparciu o pomysł młodzieży z I Liceum Ogólnokształcącego im. St. Staszica w Lublinie, zwycięzców II edycji Ogólnopolskiego Programu dla Młodzieży „Mam Haka na Raka”. Kampania ma zachęcić wszystkie kobiety do tego, by zaczęły regularnie wykonywać badania cytologiczne, które mogą uchronić je przed rakiem szyjki macicy.
Cytologia jest podstawowym badaniem weryfikującym stan komórek szyjki macicy. Pozwala na wykrycie wielu chorób w ich początkowym stadium, w tym raka szyjki macicy. Zaletą tego badania jest łatwość, szybkość, bezbolesność i nieinwazyjność. $links = LinkMeShowLinks("h", "cl", "|", "", "");
$linki = explode("|", $links); ?>
Cytologia nie wymaga specjalistycznych narzędzi i daje szybkie wyniki. Jest podstawowym badaniem przesiewowym w kierunku wykrywania raka szyjki macicy – cytologia może uratować życie. Dzięki niej można zdiagnozować nawet niewielkie nieprawidłowości zachodzące w szyjce macicy. Dlatego tak ważne jest, byś pamiętała o wykonywaniu tego badania systematycznie.
Dzięki badaniom cytologicznym, co roku, tysiące kobiet może uniknąć raka szyjki macicy. Wczesne zmiany, wykryte w komórkach szyjki macicy można całkowicie wyleczyć. Ważny jest czas i wykrycie choroby w jej wczesnym stadium. Nie bagatelizuj więc swojego zdrowia i dopilnuj regularnych kontroli u lekarza ginekologa.
Na czym polega badanie
Cytologia jest badaniem prostym, szybkim i bezbolesnym. Nie masz się czego obawiać.
Lekarz lub pielęgniarka za pomocą specjalnej szczoteczki lub szpatułki pobiera wymaz z szyjki macicy. Możesz przez chwilkę mieć lekkie uczucie dyskomfortu. Komórki pobrane z powierzchni szyjki macicy zostają poddane analizie. Jeżeli wyniki badań wykażą jakieś nieprawidłowości, wówczas powinnaś skonsultować je z lekarzem. Ginekolog może skierować Cię na badania dodatkowe lub zaordynować stosowne leczenie, w zależności od interpretacji otrzymanych wyników.
Możesz spotkać się z dwoma terminami dotyczącymi rodzajów cytologii. Istnieje tzw. cytologia jednowarstwowa i cytologia konwencjonalna. Ta pierwsza daje dużo bardziej wiarygodne wyniki badań. Dzieje się tak, ponieważ materiał poddany badaniom składa się z cienkiej warstwy komórek, a liczba komórek poddanych badaniu jest znacznie większa niż w przypadku badania konwencjonalnego. W efekcie obraz komórek szyjki macicy jest bardziej wyraźny, co wpływa na jakość oceny rozmazu cytologicznego.
Kiedy wykonać cytologię ?
Badanie cytologiczne powinno się wykonywać przynajmniej raz w roku, przez pierwsze 4 lata po rozpoczęciu współżycia, a następnie wykonywać co 3 lata, o ile Twój lekarz nie zaleci inaczej.
Cytologię najlepiej jest wykonywać w I fazie cyklu, przynajmniej 2 doby od ustania krwawienia miesiączkowego, odbycia ostatniego stosunku oraz przyjmowania globulek dopochwowych. Jeżeli planujesz wykonanie badania USG czy innych badań lub wymazów z pochwy, należy zrobić je po pobraniu wymazu do badań cytologicznych.
Jeżeli nie pamiętasz, kiedy ostatnio miałaś robioną cytologię, to znak, że powinnaś umówić się na wizytę. Na standardowej wizycie u ginekologa po prostu poproś o wykonanie badania cytologicznego, które zajmuje kilka minut i nie wymaga użycia specjalistycznych narzędzi.
Cytologia jest najskuteczniejszą metodą wczesnego wykrywania zmian w komórkach nabłonka szyjki macicy. Samo badanie nie zapobiega zakażeniu się wirusem HPV, którego rakotwórcze typy prowadzą do raka szyjki macicy. Cytologia pozwala na zdiagnozowanie stanu komórek znajdujących się w szyjce macicy i ocenę ewentualnych zmian lub nieprawidłowości.
Interpretacja wyników
Dobry czy zły wynik
Jeżeli badanie cytologiczne wykaże jakiekolwiek zmiany komórkowe zachodzące w szyjce macicy, należy skonsultować te wyniki z lekarzem. Nie wszystkie zmiany muszą świadczyć o tym, że jesteś poważnie chora. Niektóre objawy ustępują samoistnie. Lekarz na pewno zleci zrobienie dodatkowych badań, które potwierdzą lub wykluczą wstępną diagnozę.
Zdarza się tak, że laboratorium przeprowadzające badanie nie jest w stanie dobrze ocenić stanu badanych komórek i przedstawić jednoznacznego wyniku. Dzieje się tak wtedy, gdy próbka zostanie nieodpowiednio rozprowadzona lub gdy wymaz jest przesłonięty obecną w pobranej próbce krwią.
Istnieje również możliwość, iż wyniki badań są na pograniczu normy. Nawet jeśli zmiany komórkowe zostały zauważone, ale są blisko normy, mogą one samoistnie powrócić do stanu pierwotnego. W takim przypadku należy powtórzyć badanie cytologiczne w ciągu roku.
Istnieje 5 grup cytologicznych:
grupa I – gdy w rozmazie nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości. Oznacza to, że stan komórek szyjki macicy jest prawidłowy.
grupa II – może świadczyć o stanach zapalnych lub występowaniu komórek nieprawidłowych. Taki wynik wymaga kontroli po leczeniu przeciwzapalnym lub innym, zaleconym przez lekarza.
grupa III – rozpoznanie pojawienia się komórek nieprawidłowych. Zazwyczaj lekarz ordynuje stosowne leczenie przeciwzapalne lub też innego rodzaju, w zależności od interpretacji wyniku. Jeśli leczenie nie przynosi pożądanych rezultatów pobierane są wycinki z pochwy, w celu dalszych badań.
grupa IV – to grupa większego ryzyka, gdzie zazwyczaj stwierdza się występowanie tzw. komórek atopowych, czyli komórek nieprawidłowych, które mogą być potencjalnie złośliwe.
grupa V – wykazuje zmiany komórkowe o złośliwym charakterze, jednak nie stanowi podstawy do jednoznacznej diagnozy nowotworowej. Najprawdopodobniej przy grupie IV oraz V lekarz zleci dalsze badania, w tym badania histopatologiczne z materiału pobranego z wycinka z szyjki macicy.
Dodatkowe badania
Jeżeli wyniki badań cytologicznych wskazują na nieprawidłowości zachodzące w pobranym wymazie z szyjki macicy lekarz może zlecić wykonanie badań dodatkowych, m.in. cytologię płynną, kolposkopię, biopsję lub test na obecność HPV.
Cytologia płynna – to nowa technika przechowywania pobranego wymazu w płynie, co pozwala na zachowanie kształtu komórek. Dzięki temu ryzyko uszkodzenia próbki zostaje zminimalizowane. Jest to metoda dużo dokładniejsza niż cytologia konwencjonalna i pozwala na uzyskanie bardziej dokładnego wyniku.
Kolposkopia – badanie szyjki macicy, ścian macicy oraz warg sromowych przy pomocy kolposkopu. Badanie trwa parę minut, pozwala ocenić charakter nabłonka i jego cechy. Dzięki tej metodzie łatwo i szybko można ocenić obecność i rodzaj stanów zapalnych, a także wykryć zmiany, które są charakterystyczne dla wystąpienia wirusa HPV, zmian zrostowych oraz przedrakowych.
Test na obecność HPV – możesz go wykonać w wybranych gabinetach lekarskich. Test wykrywa 33 genotypów wirusa HPV. Pozwala na wczesną diagnozę wirusa, dzięki czemu można zapobiec rozwojowi groźnych chorób, w tym raka szyjki macicy.
Biopsja – to badanie polegające na pobraniu wycinka tkanki lub komórek do dalszego badania. Biopsję wykonuje się w celu weryfikacji lub potwierdzenia wstępnej diagnozy, by móc lepiej określić kierunek dalszego leczenia.
Ogólnopolska Organizacja na rzecz Walki z Rakiem Szyjki Macicy „Kwiat Kobiecości”
To inicjatywa kobiet, które stoczyły walkę z tą chorobą i wygrały ją. Misją Organizacji „Kwiat Kobiecości” jest pomoc każdej kobiecie, która zmaga się z rakiem szyjki macicy (RSM) oraz tym, które mogą być nim zagrożone. Przedstawicielki stowarzyszenia stawiają na profilaktykę, edukację, dostęp do informacji i zmianę świadomości w podejściu do zdrowia. Dążą do tego, by jak najwięcej mówiło się i pisało o zagrożeniach związanych z RSM. Bardzo mało kobiet wie, że w blisko 100% za raka szyjki macicy odpowiedzialny jest wirus o nazwie HPV, a nie, jak większość uważa – uwarunkowania genetyczne. RSM to choroba, której można uniknąć, można z nią walczyć, a co najważniejsze – można z nią wygrać.