Choroby żył, czyli żylaki
Żylakami nazywamy trwałe poszerzenie żył powierzchownych – żyły są poskręcane, z workowatym poszerzeniem lub wrzecionowatym wydłużeniem, z niewydolnością zastawek żył powierzchownych i przeszywających. Prawidłowo funkcjonujące zastawki (elastyczne struktury wewnątrz żyły) nie pozwalają na cofanie się krwi żylnej na obwód. Niewydolność zastawek powoduje odwrócenie kierunku przepływu krwi – tzw. refluks (zaburzenie odpływu, zastój krwi, wzrost ciśnienia). Układ żył: żyły powierzchowne (w skórze i pod skórą), żyły głębokie (w mięśniach), żyły przeszywające (łączące).
Żylaki kończyn dolnych należą do najczęściej spotykanych chorób i występują u około 50% osób dorosłych. Kobiety chorują 3-5 razy częściej. Częstość choroby rośnie z wiekiem.
CZY TRZEBA JE TYLKO OPEROWAĆ?
Dzięki wczesnemu wykrywaniu choroby i jej leczeniu nie tylko w sposób operacyjny, lecz również zachowawczy z naciskiem na zmianę stylu życia, stosowaniu kompresoterapii (kontrolowanemu ucisku na kończynę), nauczaniu ćwiczeń profilaktycznych, jak również skierowaniu badań profilaktycznych, można zmniejszyć w przyszłości ryzyko przewlekłych następstw choroby.
Szczególną uwagę należy zwrócić na kobiety w czasie ciąży z objawowymi żylakami. Jest to grupa pacjentek o szczególnym zagrożeniu stanami zapalnymi i pozakrzepowymi.
Do głównych objawów należą takie dolegliwości jak:
* uczycie dyskomfortu, ciężkości kończyn, nasilające się w godzinach wieczornych i nocnych
* uczucie “pełności” łydki, swędzenie i stany zapalne skóry
* w miarę trwania choroby objawy piekących nóg pojawiają się coraz wcześniej
* pajączki i żyły siateczkowate
* żylaki w obrębie całej kończyny
* obrzęki wokół kostek, a następnie całego podudzia coraz trudniej ustępujące
* zmiany troficzne skóry (przebarwienia, wypryski, stwardnienia) najczęściej pojawiające się wokół kostek
JAK LECZYĆ CHOROBĘ ŻYLAKOWĄ?
Istnieją cztery podstawowe metody leczenia przewlekłych zaburzeń żylnych kończyn dolnych:
1. Farmakoterapia – polega na podawaniu leków poprawiających napięcie ściany żylnej oraz przeciwdziałające skutkom zaburzeń w mikrokrążeniu i zastojowi limfatycznemu, zawsze towarzyszących patologii żylnej. W wielu przypadkach zachodzi konieczność stosowania leków przeciwzakrzepowych.
2. Kompresoterapia – ucisk powoduje zmniejszenie średnicy naczynia żylnego i przepuszczalności włośniczkowej ułatwia powrót żylny. Przeciwdziałając obrzękowi oraz zastojowi limfatycznemu, kompresoterapia działanie swoje kieruje na główne, zgłaszane przez chorych dolegliwości. Zastosowanie znajdują tu zarówno elastyczne jak i nieelastyczne bandaże oraz różne rodzaje pończoch i rajstop uciskowych.
3. Skleroterapia – likwidacja żylaków poprzez śródnaczyniowe wstrzyknięcia chemicznych środków obkurczających, co ma wywoływać jego zarośnięcie. Często jej wyniki są wyłącznie kosmetyczne i czasowe.
4. Leczenie operacyjne – sprowadza się do usunięcia zmienionych żylakowato naczyń i podwiązaniu niewydolnych perforatorów. Leczenie należy do tzw. chirurgii jednego dnia – na ogół pacjenci jeszcze tego samego lub następnego dnia wracają do domu. W szczególnie uporczywych przypadkach owrzodzeń z zadowalającymi efektami stosowane są przeszczepy skóry.